د تاریخ پاڼې تل ښيي چې کله یو لوری د مادي ګټو پر بنسټ خپل دین او وطن وپلوري، نو په پای کې د هماغه چا غېږې ته لوېږي چې پرون یې د هغوی په خلاف د مبارزې تمثیل کاوه. د جمهوري رژیم یو شمېر شریر اربکیان، د حوزو آمرین او ځینې نور نظاميان چې پرون یې د هېواد ساده ځوانان د پوځي رژیم په خلاف په جعلي او خیالي شعارونو غولول او هم د هېواد په داخل کې د جګړې دوام ته خوښ ول، نن یې په خپله د هماغه رژیم تر چتر لاندې د خپل هېواد د تخریب لپاره ټوپک اوږې ته کړی دی.
دغو کسانو د واک پر مهال د جګړې د دوام لپاره داسې شعارونه رامنځته کړي وو، چې ګواکې دوی د هېواد د دښمنانو په وړاندې کلک ولاړ دي، خو کله چې د دوی شخصي او مادي ګټې له خطر سره مخ شوې، نو ثابته یې کړه چې د دوی شعارونه یوازې د ځوانانو د احساساتو د ناسم استفاده کولو او د خپلو څوکیو د ساتلو لپاره یوه وسیله وه. نن د آی ایس آی په مرسته او تمویل د هغوی مسلح کېدل دا ښيي چې دغه شریر عناصر د سیمې د ځینو متعصبینو او پلورل شویو کسانو تر مشرۍ لاندې یوازې د افغانستان او افغان حکومت د کمزوري کولو په موخه کارول کېږي.
خو د دغو اربکیانو د شرارت دایره یوازې تر افغانستان محدوده پاتې نه شوه، بلکې د دوی وحشي طبیعت اوس د کوربه سیمې ولسونه هم تنګ کړي دي. د ځایي سرچینو په وینا، په بلوچستان کې د دغو راټولو شویو اربکیانو د ظلمونو په وړاندې په دویمه ورځ هم پراخ لاریون او پرلت دوام لري او لاریونوالو د کوېټې – چمن لویه لار تړلې ده؛ خلک وایي چې دغو پردیپالو د دوی ښځې او ماشومان په کونداغونو وهلي او کټ مټ د وحشیانو په څېر خوی او طبیعت لري.
نه یوازې پر دغه سیمو د افغان حکومت دقیق بریدونه، بلکې وروستي ولسي پاڅون او د لارو تړلو هم وښودل چې دغه ډلې د بلوچستان په کچلاک، ګلستان، قلعه عبدالله، سرانانو، ګردي ځنګل او نورو سیمو کې ځای پر ځای شوي، چې د هر کله په څېر به د تاریخ په وړاندې مخ تورې او مغلوبې وي. لاریونوالو آن کلک خبرداری ورکړی چې که پوځي رژیم دا اربکیان ونه شړي، دوی به د پښین او کویټې نورې لویې لارې هم وتړي، چې دا پخپله د دغو شریرو عناصرو په وړاندې د کرکې او عامه نفرت تر ټولو ستر ثبوت دی.
بل لور ته، د افغان حکومت بیداري او د افغان ځواکونو پر وخت غبرګون، لکه څنګه چې یې په تېرو څو ورځو کې د دوی پر مرکزونو په بریدونو وښودله، دا پیغام ورکوي چې د افغانستان پر امنیت هېڅ ډول معامله نه شي کېدای. دا فتنې به په نطفه کې خنثی کېږي او د استخباراتي لوبو دغه ابزار به د ځایي ولس د غضب او د افغان ځواکونو د بریدونو ترمنځ یو ځل بیا له تاریخي او شرمېدلې ماتې سره مخ شي.